تیر
۳۱
۱۳۹۳

فرازی از مناجات شعبانیه

إِلَهِی هَبْ لِی قَلْبا یُدْنِیهِ مِنْکَ شَوْقُهُ وَ لِسَانا یَرْفَعُه إِلَیْکَ صِدْقُهُ وَ نَظَرا یُقَرِّبُهُ مِنْکَ حَقُّهُ

خدایا! به من قلبی ده که اشتیاقش آن را قرین تو سازد و زبانی ده که صداقتش آن را در نزد تو بلند مرتبه گرداند و بینشی ده که حقانیّتش آن را به تو نزدیک نماید.

پی نوشت ۱ (مهم): در نقل مشهور، یُرفَعُ به صیغه مجهول آمده و ضمیر مفعولی «ه» نیز بعد از آن ذکر نشده است. اما این با سیاق ادبی این فقره از مناجات سازگار نیست و سکت معنایی هم دارد زیرا در فقره قبلی، شوق و در فقره بعدی حق فاعل اند ولی در یرفع، صدق نائب فاعل خواهد بود.
کسی که با تاریخ اسلام آشنا باشد می داند که حتی ادعیه مأثوره در استنساخ هایشان دچار اضطراب در کتابت شده اند و اعراب گذاری هم در سده های اخیر و گاهی در دهه های اخیر صورت گرفته است و حجیتی ندارد. لذاگمان می کنم که ضمیر «ه» بعد از یَرفَعُهُ سهوا در برخی نسخه ها کتابت نشده و کسی که می خواسته اعراب گذاری کند، به دلیل متعدی بودن فعل یَرفَعُ و عدم وجود مفعول بی واسطه، آن را به صیغه مجهول اعراب گذاری کرده است.
من با توجه به گمان خویش در این بند از مناجات شعبانیه «یَرْفَعُ» را که به نظرم اشتباه سهوی کاتبان بود، به «یَرْفَعُه» تغییر داده و ترجمه کردم. بی شک باب بحث و انتقاد، به ویژه برای دوستان ادیب و نسخه شناس، همچنان گشوده است.

پی نوشت ۲: در معنای «یدنی» و فرق آن با «یقرب» و نیز معنای «نظر» نیز از ترجمه های مشهور پیروی نکردم و بحث هایی دارم که گفتنش اطاله کلام خواهد بود.

پی نوشت ۳: از میان ادعیه شیعه، بیشترین علاقه را به مناجات شعبانیه، دعای کمیل و مناجات خمس عشر دارم. در ماه شعبان فرازهایی از مناجات شعبانیه را در صفحه فیس بوک ام می گذاشتم. لیکن به دلیل اشتمال این فراز از مناجات به بحثی علمی که تصادفا به ذهنم رسید، آن را در اینجا هم قرار دادم. به امید اینکه مشمول این دعا باشیم. آمین

درباره نویسنده: علی رضا آزاد

فرستادن دیدگاه